Dec 10

Mensenrechtenblogdag – een Nox-verhaal over Recht en Plicht

De ochtend van 10 december was nog niet eens koud en waterig aangebroken toen Nox wakker schrok uit een diepe droom. Op het moment van ontwaken was zij de droom kwijt. Alleen wat stekelige woorden zoemden nog rond in haar kopje. Woorden met een betekenis en een weerhaakje klampten zich vast aan haar hers zodat ze enorme hoofdpijn kreeg. En ook dorst. En honger. En ze had het warm en benauwd want ze lag helemaal achterin het leghokje. De lichamen van haar zusjes lagen warm en drukkend tegen haar aan.

Voorzichtig strekte ze haar poot om op te staan en stootte daarbij per ongeluk Hermux-Tantamoq aan. Die snibde meteen: ‘lig stil, ik heb het Recht om te slapen!’. Verschrikt trok Nox haar pootje weer in. De hoofdpijn werd erger. Daar had je weer zo’n woord met een weerhaakje. De dorst werd erger en ook wist ze zeker dat er nog een paar lekkere maïskorrels in het voerbakje beneden lagen.

Langzaam strekte ze haar andere poot om toch een poging tot opstaan te doen en raakte daarbij Contrillibus die breeduit in de achterhoek van het hokje lag. Bij de eerste aanraking mopperde Contrillibus: ‘hou je poten bij je! Ik heb het Recht hier te liggen want ik heb vandaag een prachtig Ei gelegd en daarmee aan mijn Plicht voldaan’. Wéér zo’n woord. De dorst van Nox werd nog erger en nu kreeg ze ook kramp in haar pootjes, die ze verschrikt weer had ingetrokken.

Opnieuw waagde ze een poging om op te staan en wurmde zich tussen haar beide zusters door. Voor in het hok lag Zelda breeduit voor de ingang. Nox deed haar uiterste best om er voorzichtig langs te kruipen maar kon niet voorkomen dat ze haar derde zusje aanstootte. Die deelde meteen een venijnige pik uit en siste haar toe: ‘lig stil! Ik ben zojuist de coördinaten van de vijfde dimensie aan het uitrekenen en ik heb Recht op ongestoord wetenschappelijk denkwerk!’

Geheel van haar stuk gebracht trok Nox zich weer terug in het verste hoekje van het leghok en probeerde uit alle macht in slaap te vallen. Net toen dat wilde gaan lukken begon Kozul Bebbecoqc te kraaien. Gekweld door hoofdpijn voer Nox uit: ‘wat doe je nou! Ik probeer te slapen!’ Hooghartig antwoordde Kozul: ‘ik heb als Haan Recht om te kraaien, dus dat doe ik!’ De andere kippen sliepen rustig door maar Nox vocht tegen de stekels in haar hers tot de zon op kwam.

Toen ze eindelijk als laatste het leghok kon verlaten waren de lekkere maïskorreltjes op en was het water modderig doordat de anderen er met hun pootjes doorheen hadden gelopen.

Beduusd door de gebeurtenissen van de vroege ochtend en door de vage droom die in haar hoofd was blijven haken keek Nox in het rond. De drie kippen en de haan scharrelden door de tuin alsof er niets was gebeurd en duwden elkaar aan de kant als ze een lekker hapje zagen. Nox schudde haar kopje en de woorden Plicht en Recht vielen als puntige ijssterren om haar heen.

Omdat ze er zelf niet meer uitkwam wat haar dwars zat en aangezien de anderen daar ook verder niet mee bleken te zitten, besloot ze om raad te gaan vragen bij haar oude vriend. Vol verwachting hopte ze de tuin van de Buren in om het Oog weer eens te gaan uitproberen. Ze hoopte vurig dat het nog werkte nu het zo lang ongebruikt was gebleven maar haar vrees bleek onnodig.

Zodra ze de Zandbak insprong bevond ze zich op de bekende open plek in het Eeuwenoude Woud. En ze had nog nauwelijks de tijd gehad om om zich heen te kijken of het struikgewas begon al te ritselen en het Zwijgende Hert kwam tevoorschijn. Zijn ogen glinsterden verheugd toen hij een diepe buiging met zijn gewei maakte als welkomstbegroeting en ook Nox sprongen de tranen in de ogen bij dit weerzien. Aangezien woorden overbodig zijn bij een Zwijgend Hert omhelsden zij elkaar woordeloos. Op een hoofdbeweging volgde Nox het Zwijgende Hert naar de Oude Eik en daar namen zij tegenover elkaar plaats op de Grote Steen.

Nox probeerde haar warrige gedachten op een rijtje te zetten terwijl het Hert het vuurtje oppookte dat onder zijn grote ketel brandde en daar enkele geurige kruiden voor een voedzaam soepje ingooide. Nu merkte Nox dat zij nog steeds erge honger en dorst had en dankbaar nam zij de houten nap in ontvangst.

Toen beiden voldaan achterover leunden vond Nox het toch tijd om terzake te komen. Haar gedachten hadden zich inmiddels herschikt en ze dacht dat ze wel een Vraag kon stellen. Het Hert keek haar bemoedigend aan.

Beginnen was toch lastiger dan ze dacht, dus op een goed moment barstte Nox los: ‘Hert, hoe kan het dat mensen Rechten hebben en daarmee anderen hun Recht ontzeggen? Ik bedoel: stel dat iemand enorme dorst heeft en daardoor iemand anders wakker maakt? Heeft die ander dan recht op slaap of heeft de ene recht op drinken? Of stel dat er nog vijf graankorrels zijn: heeft iemand dan recht die allemaal op te eten? Of stel, iemand heeft meer ruimte nodig, mag hij dat dan van een ander afpakken? Of stel….. ‘

Het Zwijgende Hert hief zijn voorpoot en maande Nox tot stilte. Na een lang contemplatief stilzwijgen wierp hij een handvol kruiden in het vuur zodat een aangename geur de boslucht bezwangerde. Toen begon hij: ‘Nox, zoals je zelf al hebt gemerkt haken er twee woorden in jouw gedachten. Het woord Recht kan niet bestaan zonder Plicht. Ik merk dat in de wereld de rechten steeds meer worden opgeëist maar dat men zijn plichten hoe langer hoe meer verzaakt. Voor elk Recht van de een bestaat de Plicht van de ander om dat Recht te erkennen. Dit is een moeilijke materie, waarmee de Mensheid al worstelt sinds het optekenen en ondertekenen van de Magna Carta door de Koning Jan zonder Land.’

Hij zweeg even veelbetekenend en vroeg toen: ‘ik hoef jou toch niet uit te leggen waar dit over gaat?’ Vol overtuiging schudde Nox haar kopje, maar kon toch niet nalaten om te vragen: ‘maar hoe kunnen we dat dan veranderen?’

Hier glimlachte het Hert en sprak: ‘de oplossing is simpel. Maar daarom juist ontzettend moeilijk. De Mensheid zal daar nog een hele stap voor moeten maken, dus misschien kunnen we beginnen bij het Kippendom. Geef elkaar de ruimte. Bedenk bij elke handeling wat het voordeel van de Ander zou kunnen zijn en handel daarnaar. Als elke Kip of Haan dat doet wordt elk Recht een Gunst en wordt elke Plicht een Vreugde’.

Na die woorden boog hij opnieuw sierlijk zijn gewei en verdween in het struikgewas. Nox bleef nog een tijdje bij het vuur zitten tot de laatste zweempjes kruidengeur verdwenen waren en begaf zich toen weer naar het Oog.

In de tuin was de situatie onveranderd. De kippen scharrelden en Kozul stond op de leuning van de stoel te kraaien. De Kom met Rijst was gevuld maar Nox stroomde over van goede wil.

Zij wilde graag haar nieuwverworven kennis in praktijk brengen maar wist niet goed waar ze moest beginnen. Daarom nam ze haar zusje Zelda apart en probeerde haar deelgenoot te maken van haar inzichten. In eerste instantie zat Zelda haar wat sceptisch aan te kijken maar opeens verhelderde haar blik. ‘Natuurlijk!’, riep ze uit. ‘Geen Recht zonder Plicht. Maar als je plicht niet meer ziet als iets naars dan wordt het leuk, dan gaat het vanzelf! En als wij het goed voorleven, dan volgt de rest vanzelf.’

En zo geschiedde. Want zo boven, zo beneden. En toen het Kippendom eenmaal goed ging voorleven, volgde de Mensheid vanzelf.

Toch?

Ivy

Zie voor een mensen-mensenrechtenblog mijn eerdere bijdrage over Oeigoeren ;-)

20 comments

Skip to comment form

    • Oliphant on 10 december 2008 at 09:24
    • Reply

    Avatar van Oliphant
    Het dilemmea mooi verkipt en een universeel verhaal.Ik denk, dat de vertaling naar het mens nog even op zich zal laten wachten.
    Maar de vele rechten en weinige plichten, zouden toch voor een prettige balans moet kunnen zorgen.

    Dank jou en je kips.
    Groet, O.

    • K on 10 december 2008 at 09:51
    • Reply

    Avatar van K
    Tja, als we minder kunnen als de kippen, dan wordt het wel erg beschamend! Mooie bijdrage.:-)

    • antoinette duijsters on 10 december 2008 at 10:05
    • Reply

    Avatar van antoinette duijsters
    Och Nox, de tranen komen mij in de ogen als ik dit lees. Maar het Hert heeft gelijk, geen rechten zonder plichten. En mijn vrijheid houd op waar de vrijheid van de ander begint.
    Rekening houden met elkaar en alles eerlijk delen:-)

    • Astrid Rijff on 10 december 2008 at 10:06
    • Reply

    Avatar van Astrid Rijff
    De actualiteit verwoordt in een fabel. Mooi!

    • Bart on 10 december 2008 at 10:14
    • Reply

    Avatar van Bart
    Een prachtig voorbeeld…en elk Recht een gunst, en elke Plicht een vreugde, laten we dat nou meer proberen in de praktijk te brengen…om te beginnen bij onszelf en onze direkte omgevingscirkel en invloedsfeer…
    Mooie bijdrage, hartelijk aanbevolen!

    Groet Bart

    PS mijn aanbevelingsknop bleef, want ont-ingelogd door de wrede en meedoogenlooze VKserver-met-buikkramp, weer eens op 1 steken…maar het is je gegund, je weet het… :))

    Reactie is geredigeerd

    • Aad Verbaast on 10 december 2008 at 10:16
    • Reply

    Avatar van Aad Verbaast
    Mooi verhaal!
    Mathatmi Ghandi: ieder recht dat je hebt komt voort uit een welvervulde plicht.

    • Ivy on 10 december 2008 at 10:33
    • Reply

    Avatar van Ivy
    Oliphant: tja, het moet ergens beginnen. Dan maar bij de kippen ;-)

    K: precies. Wat kippen kunnen, kunnen wij ook!

    Antoinette: hadden wij allemaal maar zo’n Hert om de boek even duidelijk uit te leggen.

    Astrid: dank je.

    Bart: klein beginnen, en als iedereen meedoet komt het vanzelf goed.

    Aad: het Hert en Mahatma hebben af en toe wel iets van elkaar weg.

    • Zilvertje on 10 december 2008 at 11:24
    • Reply

    Avatar van Zilvertje
    Het is een prachtig verhaal.

    • Ina Dijstelberge on 10 december 2008 at 11:54
    • Reply

    Avatar van Ina Dijstelberge
    Een Nox vertelling waardig.

    • Ivy on 10 december 2008 at 12:08
    • Reply

    Avatar van Ivy
    zilvertje en Ina, dank je.

    • antoinette duijsters on 10 december 2008 at 13:38
    • Reply

    Avatar van antoinette duijsters
    Ivy, net als Nox moeten we ons vragen blijven stellen, naar antwoorden zoeken en vooral niet denken, mijn mening is de enigste juiste.
    groetjes

    • Linda on 10 december 2008 at 18:16
    • Reply

    Avatar van Linda
    grr.. mijn reactie is in een zwart gat verdween?:s

    • edu on 10 december 2008 at 19:23
    • Reply

    Avatar van edu
    Een toegankelijk wijze.

    • Ivy on 10 december 2008 at 19:29
    • Reply

    Avatar van Ivy
    Linda: dat is jammer, ik had jouw reactie op prijs gesteld….

    • Ivy on 10 december 2008 at 19:30
    • Reply

    Avatar van Ivy
    Edu: ik hoop het…

    • Dianne on 10 december 2008 at 21:02
    • Reply

    Avatar van Dianne
    graag aanbevolen Ivy

    groet

    • Marjelle on 10 december 2008 at 21:35
    • Reply

    Avatar van Marjelle
    Ook Beer heeft het met veel plezier en instemming gelezen, Ivy, hij herkende er een heleboel in! :)
    Reactie is geredigeerd

    • coby on 10 december 2008 at 21:58
    • Reply

    Avatar van coby
    Mooi geschreven, Ivy. Zoveel lading en thema ingenieus verweven in dit toegankelijke verhaal over recht en plicht. Aanbevolen!

    Hartelijke groet, Coby

    • n.is.een on 10 december 2008 at 23:32
    • Reply

    Avatar van n.is.een
    De tijdgeest perfect gevangen in een prachtige fabel én een belangrijke bijdrage aan de mensenrechtendiscussie. Een diepe buiging!

    • Ivy on 11 december 2008 at 11:06
    • Reply

    Avatar van Ivy
    Dianne, dank.
    Marjelle: leuk dat beer het herkende, ik denk dat hij en Nox heel goed zouden kunnen opschieten ;-))
    Coby: thanks
    N=1`: ook thanks

Geef een reactie

Your email address will not be published.